Kim była pierwsza spikerka Polskiego Radia?

Tytuł: Janina Sztompka-Grabowska. Jej głos rozpoczął dzieje Polskiego Radia
Autor: bm / Polskie Radio Historia
Źródło: https://www.polskieradio.pl/39/156/Artykul/3193592,Janina-SztompkaGrabow...
Data aktualizacji: 23.06.2025

Janina Sztompkówna miała zaledwie 23 lata, gdy na stałe zapisała się do annałów historii Polski słowami wypowiedzianymi w obitym kotarami studiu, na pierwszym piętrze budynku Towarzystwa Kredytowego Ziemiańskiego przy ul. Kredytowej, pierwszej siedzibie Polskiego Radia. Słowa te, jak się okazało, rozpoczynały też trwającą blisko dekadę karierę radiową spikerki.

- Mówi się, że śpiew jest przedłużeniem mowy. Wtedy jest naturalny i szczery. U Sztompkówny mowa przez radio była przedłużeniem zwykłej, prywatnej rozmowy. Nie było w niej nic z nastawiania się do mówienia przez mikrofon (co się zdarza jeszcze dziś wielu adeptom sztuki radiowej), nic z mizdrzenia się i wdzięczenia do mikrofonu. Sama była wcielonym wdziękiem i stąd płynęła jej wielka popularność - mówił o niej, w audycji Marii Bobrowskiej z cyklu "Historia Polskiego Radia", kolega po fachu Tadeusz Bocheński, młodszy od Sztompkówny stażem w Polskim Radiu o tydzień.

Janina Sztompkówna nadaje w eter w 1926r., fot. Archiwum Polskiego Radia

Niewiele informacji zachowało się o prekursorce rodzimej sztuki spikerskiej.

Sztompkówna przyszła na świat 23 czerwca 1903 roku. Jej starszym bratem był Henryk Sztompka, wybitny pianista. Kobieta chciała zostać prawniczką, jednak stan zdrowia (określany przez prasę jako "choroba piersiowa") zmusił ją do przerwania nauki. Pierwsze próby przed mikrofonem przeszła w marcu 1926 roku. Wiadomo, że jeszcze w 1927 roku - czyli rok po debiucie antenowym - szkoliła swój sopranowy głos.

/.../ Wyszła za mąż za dobrze usytuowanego inżyniera, więc pracę traktowała głównie jako możliwość realizacji pasji. /.../ Janina Sztompka-Grabowska zmarła w wieku zaledwie 35 lat, 12 grudnia 1939 roku. Jej grób znajduje się na warszawskich Powązkach.

Jakie dramatyczne okoliczności towarzyszyły pożegnaniu się spikerki z pracą w Polskim Radiu? Więcej przeczytacie w całym artykule na PolskieRadio.pl.